Budowa zdania w języku niemieckim – Podmiot jest ważny!
Pierwszą bardzo ważną zasadą w budowie zdań jest, by pamiętać, że inaczej niż w języku polskim, w języku niemieckim w zdaniu zawsze jest podmiot. Podmiot to osoba lub rzecz, która wykonuje daną czynność w zdaniu, czyli odpowiada na pytanie kto? co?. Inaczej mówiąc w języku niemieckim zawsze mamy osobę, która wykonuję jakąś czynność. W języku polskim podmiot w zdaniu nie zawsze jest obecny. Na przykład można powiedzieć „Piłam dzisiaj sok”, lub „Kupiłaś ładną torebkę”, lub „jesteśmy na urlopie”. W żadnym z tych zdań nie ma osoby (podmiotu), jest tylko odmieniony czasownik, a podmiot jest domyślny. Takie budowanie zdanie jest w języku niemieckim niemożliwe, ponieważ osoba w zdaniu musi być zawsze wymieniona. Poprawne zdania w języku niemieckim będą więc brzmiały:
Ich trinke einen Saft – ja piję sok
Du kaufst eine Tasche – Ty kupujesz torebkę
Wir sind im Urlaub – My jesteśmy na urlopie
Pierwszą zasadą więc w budowaniu zdania w niemieckim, które koniecznie musisz zapamiętać to: „Każde zdanie w języku niemieckim musi mieć podmiot”. To bardzo ważne.
Osoby (zaimki osobowe) w języku niemieckim
Najpierw poznajmy osoby po niemiecku, ponieważ bez tego nie ruszymy dalej 🙂
ich – ja
du – ty
er – on
sie – ona
es – to/ono
wir – my
ihr – wy
sie – oni
Sie – Pan/ Pani/ Państwo
Zauważmy, że „sie” pisane małą literą oznacza „oni”, lub „ona” a już dużą literą oznacza „pan, pani, lub państwo”. Oczywiście, jeśli „sie” znajduje się na początku zdania, jest również pisane dużą literą i wtedy musimy zwrócić uwagę, w której osobie jest odmieniony czasownik, ewentualnie wyczytać to z kontekstu.
Budowa zdania a rzeczowniki w języku niemieckim
Następną ważną zasadą w budowie zdania w niemieckim jest to, że wszystkie rzeczowniki piszemy dużą literą. Na przykład sok – der Saft, kuchnia – die Küche, urlop – der Urlaub. Jednak ta zasada tyczy się pisowni, więc jeśli nauka pisania nie jest dla Ciebie ważna i tylko chcesz nauczyć się mówić, to możesz tę zasadę pominąć. Uważam jednak, że nauka pisania wspomaga naukę mówienia i utrwala wyuczone słówka. A więc zapamiętaj: „Rzeczowniki w języku niemieckim piszemy dużą literą”. Jak już pewnie zauważyłeś, rzeczowniki niemieckie posiadają rodzajniki (der, die, das). Poprzez rodzajniki, rzeczowniki odmieniają się przez przypadki. Ale to temat na inny wpis i nie jest teraz dla Ciebie ważny.
Jak zbudować proste zdanie – czyli szyki zdań w języku niemieckim
Szyk zdania prosty – Czasownik na drugim miejscu
A więc jak budować proste zdania w języku niemieckim? Znajomość budowy zdania w szyku prostym jest bardzo ważna. Dzięki temu nasi rozmówcy będą mogli łatwiej nas zrozumieć. W budowaniu prostych zdań musisz właściwie znać dwie zasady (obok tych powyżej). Pierwsza zasada to: czasownik w zdaniu jest prawie zawsze na drugim miejscu. Dlaczego prawie? Ponieważ język niemiecki posiada kilka szyków zdania. Ale bez strasu, wszystko po kolei 🙂
Czyli nie ważne, czy zdanie zaczynamy od osoby (podmiotu np. Ich – ja), czy też od okolicznika czasu (np. Heute – dzisiaj), czy jeszcze inaczej, odmieniony czasownik (zobacz jak odmieniać czasownik przez osoby) znajduję się w zdaniu prawie zawsze na drugim miejscu! Poniżej znajdziesz przykłady użycia tej zasady.
Podmiot + odmieniony czasownik + np. okolicznik czasu + reszta zdania
Wir kommen aus Polen – pochodzimy z Polski
Ich koche heute eine Suppe – gotuję dzisiaj zupę
Sie geht morgen zur Arbeit – Ona idzie jutro do pracy
Czasownik zawsze jest na drugim miejscu!
Szyk przestawny – Budowa prostych zdań ciąg dalszy
Drugą zasadą w tworzeniu prostych zdań twierdzących w języku niemieckim jest to, że osoba (podmiot) zawsze znajduje się obok czasownika. Nie koniecznie musi to być pierwsza pozycja. Jak już wspomniałam wcześniej, zdania w niemieckim nie trzeba zaczynać od podmiotu, ale ważne jest, by podmiot znajdował się obok czasownika. Poniżej znajdziesz przykłady dla tej zasady.
Podmiot + odmienony czasownik + np. okolicznik czasu + reszta zdania
=
Np. okolicznik czasu + odmieniony czasownik + podmiot + reszta zdania
Ich fahre morgen nach Polen = Morgen fahre ich nach Polen – jutro jadę do Polski
Wir essen jetzt Pizza = Jetzt essen wir Pizza – jemy teraz pizze
Sie ist heute zu Hause = Heute ist sie zu Hause – ona jest dzisiaj w domu
Podsumowując
- W języku niemieckim każde zdanie musi posiadać podmiot!
- Rzeczowniki w języku niemieckim piszemy dużą literą.
- Czasownik w zdaniu w szyku prostym lub przestawnym jest zawsze na drugim miejscu.
- Nie ważne jak zaczeliśmy zdanie, czasownik zawsze znajduje się na drugim miejscu, a obok czasownika (obojętnie po której stronie) zawsze znajduje się podmiot.
Prawda, że łatwe? Mam nadzieję, że zrozumiałeś/-aś wszystkie zasady i potrafisz już tworzyć poprawnie proste zdania w języku niemieckim. Nie zapomnij, że oprócz budowy zdań twierdzących ważne jest również, by potrafić tworzyć pytania i przeczenia. To bardzo ważne podstawy w języku niemieckim 🙂
Jeśli macie jakieś pytania to piszcie w komentarzach a ja chętnie na wszystkie odpowiem. Dajcie znać co sądzicie o tym wpisie 🙂
Dziękuję ,bardzo fajnie wytłumaczone.
Cieszę się, że pomogłam 🙂
Bardzo fajnie przejrzyście, w końcu wiem o co chodzi:) dziękuję
Super, to właśnie mój cel 🙂
Bardzo fajnie wytłumaczone pozdrawiam klasę 7a i kolegę szymona
Dziękuje 🙂 Ja również pozdrawiam klase 7a i Szymona 🙂
super, bardzo dziękuję! 😀
Świetnie, pięknie dziękuję.
Ciesze się, że pomogłam 🙂
teraz rozumiem może babka od niemca da mi spokój i nie będzie do mnie się czepiała
Bardzo,bardzo pomocne.
Jak zapamiętać rodzajniki tzn.którego użyć do rzeczownika.Tego nigdy nie ogarne .
Prosto i jasne,dzięki :)))